TransitieCafé 1 maart 2010
Plaats: Den Engel
Aanwezig: 8 personen
De avond verliep in 2 themablokken, eerst pikten we vooral aan op de resultaten van de werkgroep Voeding van de lanceringsdag op 14 februari. Rond negenen kwam Luk Vinckx ons vertellen over LETS.
Voeding
Extra elementen bij deze discussie waren 2 activiteiten die Transitie Leuven organiseert:
- De vierkante meter en peter: een project waarbij kleine en grotere openbare ruimte wordt getransformeerd in tuintjes, dat kan gaan van de vierkante meter waar laanbomen in geplant worden tot hoekjes in parkjes, wegkanten enzovoort;
- Tuinuitwisseling: creatie van vraag en aanbod van enerzijds mensen die hun tuin aanbieden, omdat ze er zelf geen tijd voor hebben, omdat ze niet goed meer te been zijn, en anderzijds mensen zonder tuin maar met goesting om aan de slag te gaan.
Zelf tuinieren en voedsel kweken was ook bij vorige activiteiten van Transitie Tervuren een belangrijk thema. Op de lanceringsdag was dit de actiefste discussietafel. Een project daarrond heeft vermoedelijk de grootste kans op slagen. Natuurlijk gebeurt dat tuinieren op milieuvriendelijke wijze. Een vraag daarbij is of bio-groenten en -fruit echt lekkerder zijn dan gangbaar geteelde. Eén van de antwoorden is dat dit vooral afhangt van de variëteit die gekweekt wordt. In de gangbare teelt wordt alleen geselecteerd op vorm en uitzicht, waarbij uniformiteit het belangrijkste criterium is. Smaak en voedingswaarde lijken van ondergeschikt belang. Vorm is belangrijk om machinale verwerking en verpakking te vergemakkelijken, uitzicht bepaalt de verkoopbaarheid.
Welke projecten kunnen we zelf lanceren?
Een idee dat blijft hangen is dat van een gemeenschappelijke tuin: een wat grotere tuin, centraal gelegen, waar geëxperimenteerd kan worden, leersessies gehouden, samen geoogst en gefeest kan worden. Die tuin kan privé zijn, of van de gemeente. De vraag kan aan de gemeente gesteld worden, maar hoe open staat het gemeentebestuur tegenover zulke initiatieven??? Belangrijk is om eerst zelf op zoek te gaan naar geschikte grond, dan uit te zoeken van wie die is.
Een ander idee is geënt op de activiteit van Leuven: een vraag-en-aanbod samenstellen van tuinen. In het verleden hebben al verschillende deelnemers aan Transitie-activiteiten hun tuin aangeboden. de basis is er al. Dit project kan in 3 fases uitgewerkt worden:
- een forum creëren waar beide partijen elkaar vinden, dat kan fysiek of virtueel zijn;
- een aanbod bij elkaar zoeken door op prospectie te gaan naar braakliggende gronden, tuinen die schijnbaar niet of slechts minimaal gebruikt worden. Sommige mensen hebben minder schroom om mensen daarover aan te spreken dan andere, het beste is om in eigen buurt rond te kijken;
- het aanbod publiceren en toegankelijk maken, via website en mailing, of via een bijeenkomst in het dorp of in een van de tuinen.
Bij deze twee ideeën is ondersteuning van belang. De meeste mensen beschikken niet meer over de vaardigheid en kennis van het tuinieren, daarbij vraagt milieuvriendelijk tuinieren vaak om een nieuwe aanpak. Daarvoor kunnen we Velt aanspreken, zij hebben alle know-how die nodig is, beschikken eveneens over lesgevers. Verder zijn projectsubsidies mogelijk om lesgevers te kunnen betalen.
Een andere manier van ondersteuning bestaat erin om met de verschillende tuinders samen te komen en telkens een van de tuinen gezamelijk onder handen te nemen, en zo alle tuinen af te gaan. Op die manier kan je veel meer verwezenlijken in je tuin dan wanneer je alleen zit te zwoegen, je krijgt waardevolle input van anderen, je bouwt zelf ervaring op door andere aspecten in andere tuinen te zien en op te lossen. Vooral bij het ontwerp en de initiële aanleg van je tuin kan dit systeem veel opleveren.
Concreet
Marc zoekt contact met Velt om de mogelijkheden van ondersteuning te bekijken, en zoekt ook naar een geschikt forum, als eerste fase van het vraag-en-aanbod project. Suggesties daarover zijn en blijven bijzonder welkom.
De andere aanwezigen beginnen al met de prospectie naar geschikte tuinen om in het aanbod te steken. Verder kijkt ieder ook uit naar een tuin waar we een gemeenschappelijk project kunnen uitwerken.
LETS
Het is een letterwoord dat staat voor Local Exchange Trading System (of was het LevensEchte Tervuurse Samenwerking?) “Een LETS-systeem kan je best omschrijven als een kring waarbinnen mensen met elkaar spullen, tijd, diensten en kennis uitwisselen op een geheel vrijwillige basis. Een ruil-netwerk dat verloopt volgens een zeer eenvoudig en handig ‘eenheden’-systeem dat centraal wordt beheerd. Het handige aan de ruil-transacties is dat je niet meteen iets terug hoeft te doen voor de persoon die net iets voor jou deed. Jij geeft gewoonweg een aantal ‘eenheden’ in ruil, waarmee die persoon in het systeem weer iets anders kan verkrijgen. Jij doet daarna voor iemand anders iets, waarvoor die je zal waarderen.” (definitie van de site Lets Vlaanderen)
Centrale woorden bij Lets zijn coöperatie, solidariteit, eerlijke omgang. Lets is gebaseerd op de waarde van het individu in de gemeenschap, en dit houdt zowel vrijheid als verantwoordelijkheid in. Er bestaan tientallen letsgroepen in Vlaanderen, Brussel en Wallonië.
Luc is al langer gepassioneerd geraakt door dit systeem. Omdat in Tervuren geen aanzet bestond om een Lets te organiseren sloot hij zich aan bij Lets Leuven, en wist hij ook enkele Overijsenaars (Overijsers?) te overtuigen om dat ook te doen. Ondertussen blijft hij promotie maken voor het systeem en heeft hij er zelfs een Powerpointpresentatie voor gemaakt, die kan je hier bekijken. Ook Marc stond jaren terug mee aan de wieg van Lets Schaarbeek-Vilvoorde en had daar goeie ervaringen mee. Toch waarschuwde hij dat je soms als letser je communicatievaardigheid en onderhandelingstechniek moet aanscherpen om ervoor te zorgen dat beide partijen tevreden zijn met de overeenkomst. Meestal gaat ‘t dan over de waardering die je geeft, het probleem is een gebrek aan referentiekader. (Hoe vergelijk je een uur stenen sjouwen met een uur baby-sitten…)
Concreet
Luc heeft ons een uitgebreid verhaal gedaan over Lets en ons de ppt-presentatie getoond. Hij hoopt dat er in Tervuren ook een groep van de grond komt. Zolang dat er niet is, wil hij ieder warm maken om mee aan te sluiten in Leuven. Je kan dan nog kiezen om enkel in Tervuren en omstreken te letsen. Luc is ook bereid om ieder uitleg te geven die geïnteresseerd is, en om een info-avond te organiseren. Wie dat ziet zitten, kan een mail sturen naar Luc.
Grote Lancering, 14 februari 2010
Het was een feeërieke dag, zondag 14 februari, en dan niet vanwege de rozen en hartjes die ronddwarrelden maar wel door het zachte geruis van fijne sneeuwvlokken. Dat maakte wel dat mensen sneeuwkettingen aan hun laarzen moesten binden om nog buiten durven te komen… Een 25tal mensen hebben dat gedaan om toch niets te missen van de grote start van Transitie.
Zoals beloofd werden zij geïnspireerd door de film “In Transition” van het Transition Network UK. Daarna werd ieder aan het werk gezet in een Open Space-vergadering. Dat is een plezante en erg productieve vergadertechniek die we nog vaker zullen gebruiken, onder de rubriek Info vind je tekst en uitleg over deze manier van vergaderen. Er werden 4 discussietafels georganiseerd rond de thema’s: energie, voeding, bewustwording en transport. Een heleboel ideeën kwamen daaruit en je kan alle verslagen nu lezen onder de rubriek In Beweging/werkgroep…We maakten ook de geboorte mee van ondermeer de werkgroep Voeding. Niet toevallig werd over onze meest primaire behoefte het meest gediscussieerd; ook bij de andere tafels pikten gesprekken soms aan op het thema voeding, als het ging over transport, bewustwording (vegetarisme) of energiebesparing (koelkasten en diepvriezers).
De prettige folkmuziek van Demi Geus bracht iedereen uit z’n concentratie en was het signaal om nog even van de hapjes en het appelsap van de Appelfabriek te proeven.
Wat had beter gekund in de aanloop tot deze dag? We hadden een duidelijk namiddagprogramma moeten opstellen zodat duidelijk was hoe lang de dag zou duren en wat er precies zou gebeuren. Sommigen vertrokken naar huis vooraleer de vrolijke noten van Demi Geus hen op andere gedachten konden brengen en zó hadden we ons dat natuurlijk niet voorgesteld. Maar de muzikanten waren zelf ook begaan met het transitie-initiatief en vonden ‘t niet erg, ze houden zich klaar voor de volgende keer en die komt er zeker nog!